Quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở nước ta

Khái quát quá trình CNH – HĐH ở nước ta trong thời gian qua

Quá trình CNH – HĐH ở nước ta trong thời gian qua 

Có thể xem xét thực trạng công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở nước ta qua 2 khía cạnh trang bị kỹ thuật, công nghệ và việc xây dựng cơ cấu kinh tế hợp lý. Trên thực tế công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa được tiến hành ở nước ta từ Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ III (1960).

Chủ trương công nghiệp hóa, hiện đại hóa được tiến hành qua các kế hoạch dài hạn 5 năm song do nhiều điều kiện khách quan gây khó khăn như nền kinh tế vốn nghèo nàn lạc hậu chính sách cấm vận gây thù địch của Mỹ, trình độ dân trí, nguồn lao động chưa cao v.v.. Thực trạng của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa còn nhiều khó khăn.

Trình độ trang bị kỹ thuật, trình độ kết cấu hạ tầng và việc ứng dụng những thành tựu mới của khoa học và công nghệ vào sản xuất và dịch vụ còn thấp kém, lạc hậu.

Quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở nước ta
Quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở nước ta

Qua mấy thập niên tiến hành quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chúng ta đã xây dựng được một số cơ sở vật chất – kỹ thuật nhất định. Cho đến nay một số công trình lớn và trọng điểm sau nhiều năm xây dựng và bắt đầu đưa vào hoạt động trong cả công nghiệp lẫn nông nghiệp, giao thông vận tải, bưu điện v.v.. Tất nhiên so với trình độ của thế giới vẫn ở trong tình trạng còn thấp kém và lạc hậu: Thành phần kinh tế nhà nước được trang bị nhiều nhất, cao nhất có tổng số 27,8 nghìn tỷ đồng tài sản cố định chỉ 26% giá trị thiết bị máy móc…Việc tiếp cận thành tựu khoa học mới của nước ta còn chậm trình độ tự động hoá các công cụ sản xuất còn thấp: Trung ương đạt tỷ lệ 3%, địa phương 1,7% về mức độ tự động hoá công cụ. Kết cấu hạ tầng sản xuất và xã hội còn rất thấp kém cả về trình độ kỹ thuật, công nghệ lẫn mạng lưới nhỏ hẹp. Sản phẩm làm ra không có sức cạnh tranh, giá thành cao, mặt hàng không nhiều, chưa có khả năng vươn ra thị trường quốc tế rộng lớn. Điều này làm cho:

Gây khó khăn cho quá trình đầu tư của nước ngoài vào nước ta, cản trở nền kinh tế nước ta hội nhập kinh tế thế giới. Ngăn trở việc xây dựng thị trường và sự hình thành chiến lược thị trường hướng ngoại.

Khó tránh khỏi vòng luẩn quẩn kỹ thuật công nghệ và kết cấu hạ tầng thấp kém, lạc hậu dẫn đến năng suất lao động thấp và thu nhập quốc dân tính theo đầu người thấp, từ đó khả năng tích luỹ hầu như không có và kết quả là không có vốn đầu tư.

Bên cạnh đó là sự chưa phù hợp của cơ cấu kinh tế được hình thành trong thời gian qua mà việc điều chỉnh lại là không dễ dàng: Sự tập trung vốn thông qua nhiều hoạt động tích luỹ trong nước, vay vốn quốc tế, đã đưa nền kinh tế có tỷ trọng công nghiệp tăng khá. Qua các thời kỳ kế hoạch 5 năm nền kinh tế có sự tăng trưởng nhất định song chưa có sự phát triển kinh tế – xã hội đáng kể, chưa có sự phát triển theo chiều sâu năng suất, chất lượng và hiệu quả. Nền kinh tế nghiêng về xây dựng nền công nghiệp nặng, muốn hiện đại hoá nhanh nhưng do nền kinh tế của ta còn nhỏ bé, phân tán và lạc hậu, nguồn vốn tích luỹ không lớn trình độ khoa học công nghệ chưa cao không đủ điều kiện cần thiết để xây dựng một nền đại công nghiệp. Điều này dẫn đến thực tế kinh tế nước ta mất cân đối, sản xuất phát triển chậm, thu nhập quốc dân và năng suất thấp… trong một thời gian.

Sớm nhận thức được những biểu hiện chưa phù hợp của các chính sách kinh tế tại đại hội toàn quốc lần thứ VI của Đảng đánh dấu một mốc quan trọng trong lịch sử quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở nước ta. Đại hội nhận định đặc điểm của thời kỳ quá độ lên CNXH ở nước ta là một thời kỳ lâu dài và gian khổ trải qua nhiều chặng đường và chúng ta hiện đang ở chặng đường đầu tiên với nhiệm vụ đề ra là: “ổn định mọi mặt tình hình kinh tế – xã hội tiếp tục xây dựng những tiền đề cần thiết cho việc đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong chặng đường tiếp theo. Bước đầu ta đã đạt được thành tựu mới: xây dựng nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần vận động theo cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước…

Phát huy những ưu điểm đã đạt được, bổ sung phát triển đường lối đổi mới đề ra trong đại hội 6. Đại hội 7 đã đề ra mục tiêu “đẩy lùi và kiểm soát được lạm phát” ổn định phát triển nâng cao hiệu quả sản xuất, từng bước cải thiện đời sống nhân dân bước đầu tích luỹ nội bộ nền kinh tế. Đại hội đại biểu lần thứ VIII của Đảng cũng đã đề ra những mục tiêu và giải pháp cơ bản cho quá trình công nghiệp hoá – hiện đại hoá đất nước trong đó đặc biệt nhấn mạnh quan điểm “lấy việc phát huy nguồn nhân lực con người là yếu tố cơ bản cho sự phát triển nhanh và bền vững. Trong những năm qua Đảng và Nhà nước đã làm được nhiều việc để thực hiện chiến lược con người trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội. Một số văn bản pháp luật quan trọng có liên quan đến con người và các chính sách xã hội đã được ban hành và đang đi vào cuộc sống.

Bài viết liên quan: Sự cần thiết của công nghiệp hóa, hiện đại hóa tại nước ta

Khái quát quá trình CNH – HĐH ở nước ta trong thời gian qua
Rate this post

1 Ý kiến

  1. […] Khái quát quá trình CNH – HĐH ở nước ta trong thời gian qua […]

Để lại Trả lời

Các trường bắt buộc được đánh dấu*